Leon XIV wezwał Urugwajczyków do odnowy wiary, budowania jedności i służby innym, posługując się w Paysandú symbolami mostu, gajów palmowych i mate.
Redakcja (8 listopada 2026, Gaudium Press) Papież Leon XIV wezwał katolików w Urugwaju, by stawali się „budowniczymi mostów” zakorzenionymi w wierze, wspólnocie i służbie. Apel ten padł podczas Mszy Świętej, którą Ojciec Święty odprawił w sobotę w Paysandú i która zgromadziła tysiące wiernych z całego kraju oraz z państw sąsiednich.
W homilii wygłoszonej w Parque París Londres papież nawiązał do czytań z liturgii dnia, zwracając uwagę na cnoty wierności, uczciwości i ufności w Bogu. Podkreślił, że chrześcijanie są wezwani, by pozostawać wiernymi zarządcami otrzymanych darów, świadomi, że głoszona przez nich Ewangelia nie jest ich własnością, lecz skarbem powierzonym im przez Chrystusa.
Ojciec Święty mówił, że czytania ukazują obraz sprawiedliwego wierzącego, którego życie podtrzymuje Bóg i którego czyny świadczą o autentycznym zaangażowaniu w wiarę. Odwołując się do Listu św. Pawła do Filipian, zwrócił uwagę na wdzięczność Apostoła wobec tych, którzy wspierali jego działalność misyjną, choć ostatecznie polegał on na Bożej Opatrzności.
Zwracając się w Paysandú do Kościoła zgromadzonego z całego Urugwaju i szerzej z regionu La Platy, Leon XIV przypomniał pokolenia misjonarzy i wierzących, którzy jako pierwsi przynieśli chrześcijaństwo do Ameryki Południowej. Docenił ich świadectwo i oddanie, mówiąc, że dzielili się radością ze spotkania z Chrystusem poprzez konkretne dzieła miłości i miłosierdzia.
Znaczną część homilii papież poświęcił bł. Jacinto Verze, pierwszemu biskupowi Montevideo i jednej z najbardziej czczonych postaci katolickich w Urugwaju. Przedstawił go jako wzór oddania duszpasterskiego, którego posługę naznaczały ofiarność, zapał misyjny i bliskość wobec zwykłych ludzi.
Przypomniał, że bp Vera często przemierzał konno ogromne odległości, by docierać do odizolowanych wspólnot i opiekować się chorymi, mimo trudnego terenu i niebezpiecznych warunków. Biskup, wspominany często jako „biskup gaucho”, wielokrotnie przemierzał Urugwaj, niosąc wiernym duchowe wsparcie i nadzieję.
Leon XIV zwrócił też uwagę na postawę bp. Very podczas oblężenia Paysandú w 1864 r., kiedy biskup zamieszkał na pobliskiej wyspie Isla de la Caridad, by pomagać uchodźcom i rannym z obu stron konfliktu. Pozostając tam przez cały czas oblężenia, posługiwał ofiarom wojny, zachęcając zarazem do pojednania i braterstwa.
Papież ukazał życie bp. Very jako przykład dla współczesnych katolików, zachęcając wierzących do kontynuowania misji ewangelizacyjnej w tym samym duchu hojności i wytrwałości.
Trzy symbole Urugwaju ukazane w Paysandú
Aby zilustrować swoje przesłanie, Leon XIV odwołał się do trzech symboli, które – jak powiedział – oddają tożsamość regionu Paysandú i niosą lekcje dla życia chrześcijańskiego: mostu, gaju palmowego i mate.
Pierwszym symbolem był Międzynarodowy Most Generała Artigasa, łączący Urugwaj z Argentyną ponad rzeką Urugwaj.
Według papieża most oznacza otwartość, komunikację i spotkanie. Jak powiedział, chrześcijanie są wezwani, by naśladować ten obraz, tworząc połączenia między ludźmi, umacniając relacje i budując jedność.
„Bycie budowniczymi mostów” to powołanie każdego wierzącego – mówił, podkreślając, że chrześcijańskie świadectwo powinno jednoczyć, a nie dzielić.
Papież zauważył ponadto, że każdy most wymaga mocnych fundamentów, zdolnych oprzeć się silnym prądom. Porównał je do solidnej formacji chrześcijańskiej, podkreślając, że wierzący potrzebują dobrego ugruntowania w Piśmie Świętym, nauce Kościoła i modlitwie, aby mogli z przekonaniem wyjaśniać swoją wiarę i jej bronić.
Bez takiego ugruntowania – przestrzegł – chrześcijanie narażeni są na wpływ zamętu lub fałszywych nauk. Wiara mocno zakorzeniona w Chrystusie, jak powiedział, pozwala wierzącym stawać się skutecznymi narzędziami komunii i miłości.
Drugim symbolem były charakterystyczne dla regionu gaje palmowe.
Nawiązując do biblijnego obrazu sprawiedliwego, który rozkwita jak palma, Leon XIV powiedział, że drzewo to odzwierciedla zarówno duchową odporność, jak i powołanie chrześcijan do głębokiego zakorzenienia w Chrystusie. Podobnie jak palma, która opiera się silnym wiatrom i szuka światła, wydając owoc, wierzący są wezwani, by czerpać życie z Chrystusa i dawać świadectwo dobrymi uczynkami.
Papież zwrócił także uwagę, że palmy w tym regionie rosną razem, a nie w odosobnieniu. Ich wspólna obecność, jak powiedział, jest wymownym obrazem Kościoła jako wspólnoty zjednoczonej modlitwą, Pismem Świętym, sakramentami i posługą miłości.
Kościół rozwija się nie dzięki indywidualizmowi, lecz dzięki wspólnej wierze i wzajemnemu wsparciu – mówił.
Duchowe znaczenie mate
Najbardziej osadzonym w miejscowej kulturze symbolem w papieskiej refleksji była mate – napar ziołowy głęboko wrośnięty w życie społeczne Urugwaju i dużej części Ameryki Południowej.
Leon XIV opisał mate jako znak przyjaźni, gościnności i więzi międzyludzkich. Pita wspólnie w gronie rodziny i przyjaciół, jak powiedział, wyraża wspólnotę i solidarność, często mówiąc więcej obecnością niż słowami.
Tradycja dzielenia się mate – zauważył – uczy wartości bycia razem i umacnia więzi łączące wspólnoty.
Jednocześnie papież wskazał na inny wymiar tego zwyczaju: chwile osobistej refleksji. Zauważył, że wiele osób pije mate także w samotności, wykorzystując te ciche chwile, by powierzać Bogu swoje nadzieje, troski i modlitwy.
Zarówno w wymiarze wspólnotowym, jak i osobistym mate symbolizuje kulturę spotkania, która może ubogacać życie chrześcijańskie – mówił.
Przekazywanie wiary przyszłym pokoleniom
Powracając do ewangelicznego przesłania o wiernym zarządcy, Leon XIV podkreślił, jak ważne jest zachowanie wiary chrześcijańskiej i przekazywanie jej przyszłym pokoleniom.
Przestrzegł, że wiary nie można uważać za coś oczywistego i trzeba ją aktywnie pielęgnować poprzez wychowanie, życie rodzinne i działalność charytatywną. Ziarna zasiane przez poprzednie pokolenia nadal żyją, jak powiedział, ale wymagają stałej troski, jeśli mają nadal przynosić owoc.
Papież wskazał formację dzieci i młodzieży, wspieranie rodzin, troskę o osoby starsze oraz nieustającą służbę potrzebującym jako zasadnicze priorytety Kościoła w Urugwaju.
Wezwał katolików, by podejmowali te zadania z „kreatywną odwagą”, tak aby wiara pozostawała żywą obecnością w społeczeństwie.
Na zakończenie homilii Leon XIV zachęcił wierzących, by z entuzjazmem i przekonaniem kontynuowali ewangelizację.
Zachęcał ich, by stawali się mostami prowadzącymi innych do Chrystusa, budowali wspólnoty naznaczone braterstwem i wspólną nadzieją oraz pielęgnowali życie modlitwy, podtrzymywane nieustannym dialogiem z Bogiem.
„Chrystus was potrzebuje!” – powiedział do wiernych.
Papież zawierzył mieszkańców Urugwaju opiece Matki Bożej Trzydziestu Trzech, patronki kraju, modląc się, by prowadziła ich przez całe życie i przybliżała coraz bardziej do swojego Syna.
Przesłanie po Mszy Świętej w Paysandú
W krótkim przemówieniu wygłoszonym później do wiernych zgromadzonych przed Bazyliką Matki Bożej Różańcowej w Paysandú papież Leon XIV powrócił do trzech symboli, wokół których zbudował homilię.
Ponownie podkreślił, jak ważne jest budowanie mostów między ludźmi i narodami, mówiąc, że wiara pokazuje, iż pokój jest możliwy i trzeba aktywnie do niego dążyć.
Gaje palmowe opisał jako przypomnienie o potrzebie gromadzenia się we wspólnoty wiary, a mate wskazał jako symbol przyjaźni, dzielenia życia i wzajemnego wsparcia zarówno w radościach, jak i w trudnościach.
Zachęcając wiernych do wytrwałości w trudnościach, papież wezwał ich, by szukali obecności Boga i polegali na Bożej mocy, aby żyć swoją wiarą i ją głosić.
Na zakończenie udzielił błogosławieństwa apostolskiego i wyraził pragnienie, by pozostać duchowo bliskim mieszkańcom Urugwaju.
- Raju Hasmukh na podstawie materiałów Vatican.va
