Kard. Parolin wzywa do zakończenia wojen poprzez sprawiedliwość, równość i prawo międzynarodowe, zwracając uwagę na Strefę Gazy, Ukrainę i Iran oraz apelując o odnowę multilateralizmu.
Redakcja (4 października 2026, Gaudium Press) Kard. Pietro Parolin, sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej, zaapelował o ponowne zaangażowanie na rzecz pokoju zakorzenionego w sprawiedliwości, równości i poszanowaniu prawa międzynarodowego, ostrzegając, że trwające konflikty w Strefie Gazy, na Ukrainie i w Iranie wciąż przysparzają ludności cywilnej ogromnych cierpień.
W obszernym wywiadzie opublikowanym 4 października przez włoski dziennik la Repubblica kard. Parolin odniósł się do narastającej niestabilności w wielu regionach świata i przekonywał, że trwały pokój można osiągnąć jedynie poprzez porzucenie tego, co nazwał „logiką dominacji”, oraz zajęcie się nierównościami, które podsycają konflikty.
Najwyższy rangą dyplomata watykański wypowiedział te słowa wkrótce po powrocie ze Zgromadzenia Ogólnego ONZ w Nowym Jorku, gdzie dostrzegł powszechne zaniepokojenie obecnym stanem stosunków międzynarodowych i globalnego zarządzania.
Multilateralizm w głębokim kryzysie
Kard. Parolin wyraził zaniepokojenie tym, co określił jako kryzys multilateralizmu, sugerując, że instytucje międzynarodowe mają trudności ze skutecznym reagowaniem na współczesne wyzwania.
Według sekretarza stanu rozmowy prowadzone podczas obrad ONZ ujawniły panującą wśród światowych przywódców i dyplomatów atmosferę pesymizmu. Mimo to wskazał on jeden zachęcający sygnał: powtarzające się apele wielu państw o ponowne zaangażowanie na rzecz zasad prawa międzynarodowego.
Parolin przekonywał, że przywrócenie zaufania do systemu międzynarodowego będzie wymagało czegoś więcej niż deklaracji dyplomatycznych. Jak powiedział, rządy i podmioty międzynarodowe muszą przyjąć fundamentalne wartości ludzkie i wykazać się rzeczywistą wolą polityczną, jeśli instytucje globalne mają odzyskać wiarygodność i skuteczność.
Nawiązując do tematów podkreślanych przez papieża Leona XIV w Magnifica humanitas, kardynał zaznaczył, że poszanowanie godności człowieka, solidarność i współodpowiedzialność muszą na nowo stać się centralnymi fundamentami stosunków międzynarodowych.
Za główną przyczynę obecnego kryzysu współpracy wielostronnej uznał erozję zaufania między narodami.
„Jedynie proces nieustannej reformy” – jak zasugerował – może sprawić, że istniejące struktury międzynarodowe pozostaną zdolne do reagowania na szybko zmieniające się realia globalne. Jego zdaniem reformy te muszą obejmować ocenę, czy instytucje powołane w minionych epokach nadal służą swojemu celowi w radykalnie zmienionym krajobrazie geopolitycznym.
Kard. Parolin zaniepokojony sytuacją w Iranie i napięciami w regionie
Mówiąc o wydarzeniach w regionie Zatoki Perskiej, kard. Parolin wyraził głębokie zaniepokojenie narastającymi napięciami i ich wpływem na zwykłych obywateli.
Podkreślił, że to ludność cywilna ponosi największy ciężar niestabilności i konfrontacji. Przyznając, że trwają pośrednie kontakty dyplomatyczne, wyraził nadzieję, że wysiłki te mogą stworzyć okazję do dialogu, mimo że wcześniejsze negocjacje nie przyniosły trwałego rozwiązania.
Watykan konsekwentnie opowiada się za zaangażowaniem dyplomatycznym jako preferowaną drogą rozwiązywania sporów i zapobiegania dalszej eskalacji, zwłaszcza w regionach, w których niestabilność ma szersze konsekwencje międzynarodowe.
Sytuacja humanitarna w Strefie Gazy pozostaje bardzo ciężka
Parolin odniósł się także do kryzysu humanitarnego w Strefie Gazy, opisując panujące tam warunki jako niezwykle trudne i wciąż pogarszające się dla wielu mieszkańców.
Pośród trwających trudności wskazał na rzadki znak nadziei: ponowne otwarcie szkoły prowadzonej przez Patriarchat Łaciński. Placówka kształci obecnie około 1000 uczniów, zapewniając im edukację i pewną stabilność w środowisku naznaczonym niepewnością i konfliktem.
Kardynał nazwał ponowne otwarcie szkoły „cudem”, przedstawiając je jako namacalny wyraz zaangażowania Kościoła we wspieranie wspólnot dotkniętych wojną i przesiedleniami.
Dla Watykanu tego rodzaju inicjatywy są nie tylko pomocą humanitarną, ale także symbolem odporności i nadziei w okolicznościach, w których podstawowe struktury społeczne zostały poważnie naruszone.
Kard. Parolin: konflikt na Ukrainie to „prawdziwa tragedia”
Odnosząc się do wojny na Ukrainie, kard. Parolin nazwał konflikt „prawdziwą tragedią”, ostrzegając, że nadejście zimy może dodatkowo pogorszyć warunki życia ludności cywilnej, która już teraz znosi ogromne trudności.
Sekretarz stanu potwierdził stanowisko Stolicy Apostolskiej, zgodnie z którym Ukraina ma słuszne prawo do obrony przed agresją. Jednocześnie podkreślił pilną potrzebę powstrzymania przemocy i poszukiwania rozwiązań dyplomatycznych, które mogłyby zakończyć konflikt.
Watykan nadal opowiada się za natychmiastowym, całkowitym i skutecznym zawieszeniem broni, wspierając jednocześnie inicjatywy mające zbliżyć strony do rzeczywistych negocjacji.
Parolin ponownie zapewnił o gotowości Stolicy Apostolskiej do udzielenia wszelkiej możliwej pomocy – czy to poprzez działania humanitarne, zaangażowanie dyplomatyczne, czy inne formy wsparcia, które mają zmniejszać cierpienie i sprzyjać dialogowi.
Podkreślił również znaczenie ścisłego przestrzegania prawa międzynarodowego, zwłaszcza że ataki wciąż pochłaniają ofiary wśród ludności cywilnej i pogłębiają humanitarne skutki wojny.
Bezpieczeństwo i współpraca niezbędne dla trwałego pokoju
Wybiegając poza bieżące wysiłki na rzecz zawieszenia broni, kard. Parolin przekonywał, że trwałe rozwiązanie konfliktu na Ukrainie wymaga szerszej ponownej oceny europejskich rozwiązań w dziedzinie bezpieczeństwa.
Zaapelował o odnowienie zobowiązań do współpracy w dziedzinie bezpieczeństwa na całym kontynencie, sugerując, że trwała stabilność będzie zależała od odbudowy zaufania i wzmocnienia mechanizmów zdolnych zapobiegać przyszłym konfliktom.
W całym wywiadzie Parolin powracał do głównego motywu: pokoju nie da się zapewnić wyłącznie środkami militarnymi ani kalkulacjami politycznymi. Jak powiedział, trwałe rozwiązania wymagają natomiast ponownego zaangażowania na rzecz wspólnych wartości ludzkich, ściślejszej współpracy międzynarodowej i szczerego wysiłku na rzecz przezwyciężenia nierówności i podziałów, które wciąż napędzają konflikty na całym świecie.
Wobec wojen trwających w wielu regionach główny dyplomata Watykanu podkreślił przekonanie Stolicy Apostolskiej, że dialog, poszanowanie prawa międzynarodowego i solidarność z cierpiącymi z powodu przemocy pozostają niezbędnymi fundamentami każdego trwałego pokoju.
- Raju Hasmukh, z wykorzystaniem materiałów Vatican News
