Kard. Joseph Zen wzywa papieża Leona XIV do zakończenia Synodu o synodalności, krytykując raport grupy studyjnej i reformy w Kościele.
Redakcja (9 listopada 2026, Gaudium Press) Kard. Joseph Zen, biskup senior Hongkongu, przedstawił obszerną krytykę Synodu o synodalności, wzywając papieża Leona XIV do zakończenia tego procesu i wyrażając zaniepokojenie niedawno opublikowanym raportem jednej z synodalnych grup studyjnych, który – jak twierdzi kard. Zen – przedstawia akty homoseksualne jako dar Boga.
Kard. Zen przedstawił swoje zastrzeżenia w obszernej refleksji opublikowanej na swoim blogu w dniu wspomnienia św. Karola Boromeusza. Tekst rozpoczyna się od analizy reform potrydenckich związanych z arcybiskupem Mediolanu, a kończy bezpośrednim apelem do papieża o przywrócenie tego, co kardynał określa jako jedność w wierze katolickiej i w zarządzaniu Kościołem.
Bezpośrednim impulsem do napisania refleksji była publikacja raportu końcowego Grupy Studyjnej nr 9, jednej z kilku grup powołanych do zbadania kwestii wyłączonych z dyskusji podczas Synodu o synodalności. Według kard. Zena w raporcie stwierdzono, że relacje seksualne między osobami pozostającymi w związkach jednopłciowych należy postrzegać jako dar Boga – stanowisko to kardynał określił jako bluźniercze i nie do przyjęcia.
Kardynał zapytał, czy papież Leon XIV zapoznał się z dokumentem przed jego publikacją i czy osobiście zatwierdził jego udostępnienie.
Kard. Zen porównuje Sobór Trydencki i Sobór Watykański II
Znaczna część refleksji kard. Zena poświęcona jest porównaniu wprowadzania w życie postanowień Soboru Trydenckiego z recepcją Soboru Watykańskiego II.
Wskazując na św. Karola Boromeusza jako przykład skutecznej reformy, kard. Zen przekonywał, że Sobór Trydencki nie tylko odpowiedział na spory teologiczne wywołane reformacją protestancką, lecz także zmierzył się z wewnętrznymi problemami Kościoła, w tym z osłabionymi strukturami kościelnymi i brakami w formacji duchowieństwa.
Według kardynała o sukcesie Soboru Trydenckiego przesądziły konsekwentne wysiłki podejmowane po jego zakończeniu, w tym synody diecezjalne i reformy lokalne, dzięki którym jego nauczanie zostało wprowadzone w życie.
Natomiast – jak twierdził kard. Zen – Sobór Watykański II nie przyniósł odnowy na pierwotnie zakładaną skalę. Jego zdaniem sobór wciąż spotyka się z krytyką z przeciwnych stron: jedni opowiadają się za dalszymi reformami, inni zaś zastanawiają się, czy niektóre jego interpretacje pozostały wierne tradycji Kościoła.
Kardynał docenił papieży Pawła VI, Jana Pawła II i Benedykta XVI za ich starania o wprowadzenie w życie Soboru Watykańskiego II oraz podkreślił, że publikacja Katechizmu Kościoła Katolickiego pod kierunkiem ówczesnego kard. Josepha Ratzingera była ważną próbą jasnego i systematycznego przedstawienia nauki katolickiej.
Kard. Zen krytykuje papieża Franciszka i reformę synodalną
Kardynał z Hongkongu przedstawił również obszerną ocenę pontyfikatu papieża Franciszka.
Uznając troskę Franciszka o ubogich i bezbronnych, kard. Zen przekonywał, że współczucie nie może odbywać się kosztem jasności doktrynalnej. Według kardynała podejście Franciszka groziło przedkładaniem względów duszpasterskich nad strzeżenie prawdy.
Kard. Zen skrytykował ponadto przekształcenie Synodu Biskupów w – jak to określił – szerszy proces konsultacyjny obejmujący cały Lud Boży.
Jego zdaniem synody były historycznie zgromadzeniami biskupów, których zadaniem było doradzanie papieżowi w sprawach dotyczących Kościoła powszechnego. Przekonywał, że obecny proces synodalny odchodzi od tej tradycji, kładąc nacisk na uczestnictwo i konsultacje wykraczające poza episkopat.
Kardynał podkreślał, że to biskupi są szczególnie predysponowani do tego, by rozumieć i przekazywać realia swoich Kościołów lokalnych, i dlatego powinni pozostać w centrum podejmowania decyzji w Kościele.
Zarzuty dotyczące „ukrytych celów”
Powracającym motywem refleksji kard. Zena jest jego twierdzenie, że Synod o synodalności był wykorzystywany do realizacji celów, których od początku otwarcie nie przyznawano.
Przekonywał, że mimo lat dyskusji i konsultacji propozycje dotyczące zmian w hierarchicznej strukturze Kościoła, święceń kobiet – poczynając od diakonatu – fakultatywnego celibatu duchownych w Kościele łacińskim oraz rewizji nauczania katolickiego w dziedzinie seksualności nie uzyskały poparcia na zgromadzeniu synodalnym.
Według kard. Zena po takim wyniku kontrowersyjne tematy przekazano grupom studyjnym, powołanym do ich odrębnego zbadania i składania sprawozdań bezpośrednio papieżowi.
Kardynał zakwestionował zarówno skład tych grup, jak i wnioski, do których doszły niektóre z nich.
Krytyka „Fiducia supplicans” i Grupy Studyjnej nr 9
Kard. Zen poświęcił szczególną uwagę kwestiom związanym z homoseksualizmem, przekonując, że pozostają one ważnym elementem szerszej rozmowy synodalnej.
Przywołał watykański dokument Fiducia supplicans, który zezwolił na błogosławienie par jednopłciowych, jako dowód tego, co uważa za trwające dążenie do forsowania stanowisk wywołujących podziały w Kościele.
Według kardynała publikacja raportu końcowego Grupy Studyjnej nr 9 oznacza dalsze nasilenie tej tendencji.
Określając raport jako szokujący, kard. Zen stwierdził, że jego wnioski pokazują, w jaki sposób proces synodalny może być wykorzystywany do uzasadniania stanowisk, które – jego zdaniem – są sprzeczne z ugruntowanym nauczaniem katolickim.
Przekonywał, że zamęt w Kościele w ostatnich latach się nasilił, i zasugerował, że publikacja raportu grupy studyjnej oznacza szczególnie poważny zwrot.
Obawy dotyczące zarządzania Kościołem
Poza kwestiami moralności seksualnej kard. Zen przekonywał, że głębszy problem, przed którym stoi Kościół, dotyczy jego struktury zarządzania i władzy.
Potwierdził tradycyjne katolickie rozumienie, zgodnie z którym Kościół został założony przez Chrystusa na apostołach, z Piotrem jako ich głową, i podkreślał, że biskupi, zjednoczeni z papieżem, powinni pozostać w centrum kierowania Kościołem.
Kardynał wyraził obawę, że lokalne konferencje episkopatów mogą w różny sposób stosować zalecenia synodalne, co mogłoby prowadzić do rozbieżnych podejść w różnych częściach Kościoła.
Jego zdaniem taki rozwój wydarzeń mógłby osłabić jedność doktrynalną.
Kard. Zen apeluje do papieża Leona XIV
W końcowej części refleksji kard. Zen rozszerzył swoją analizę na to, co określił jako szerszy kryzys sensu dotykający współczesne społeczeństwo.
Odnosząc się do doniesień z dyskusji kardynałów na temat wyzwań, przed którymi stoi Kościół we współczesnym świecie, stwierdził, że wielu z nich wskazało utratę sensu jako zasadniczy problem, zwłaszcza wśród młodych ludzi.
Kardynał przekonywał, że Kościół katolicki posiada nauczanie, które nadaje życiu cel i daje nadzieję, ponieważ jest zakorzenione w wierze w życie wieczne. Ostrzegł jednak, że Kościół może wypełniać tę misję tylko wtedy, gdy pozostaje wierny nauce przekazanej przez apostołów.
Na zakończenie kard. Zen wezwał papieża Leona XIV do zamknięcia Synodu o synodalności i do przywrócenia większego nacisku na współpracę między papieżem, biskupami i kardynałami.
Zaapelował także o zmiany personalne w kluczowych instytucjach watykańskich, w tym w Sekretariacie Synodu i w Dykasterii Nauki Wiary.
Choć określił się jako człowiek w podeszłym wieku, kard. Zen podkreślił, że pozostaje przekonany o konieczności obrony i zachowania przez katolików tego, co nazwał doktrynalnym dziedzictwem Kościoła. Zaapelował do tych, którzy podzielają tę troskę, by wspierali papieża zarówno świadectwem, jak i modlitwą, prosząc, aby otrzymał mądrość i stanowczość niezbędne do prowadzenia Kościoła w czasie intensywnej debaty i niepewności.
- Raju Hasmukh na podstawie materiałów INfocatholica
