Strona główna Duchowość Święta Helena: od ubogiej poganki do cesarskiej Augusty, która odnalazła Krzyż

Święta Helena: od ubogiej poganki do cesarskiej Augusty, która odnalazła Krzyż

0
8
Marmurowy posąg świętej Heleny trzymającej wielki krzyż, w niszy filaru bazyliki św. Piotra w Watykanie; na cokole napis SANCTA HELENA AVGVSTA
Domena publiczna, Wikimedia Commons

Nikt, kto widziałby jej narodziny w ubogiej i pogańskiej rodzinie w Daprasano pod Nikomedią, nie przypuszczałby nigdy, że ta łagodna dziewczyna ma się stać tak wielką panią.

Redakcja (18/08/2026, Gaudium Press) Święta Helena, kolejna z wielkich kobiet w historii Kościoła, jest świętą, którą wspominamy dzisiaj.

Nikt jednak, kto widziałby jej narodziny w ubogiej i pogańskiej rodzinie w Daprasano pod Nikomedią — na terenie dzisiejszej Turcji — nie przypuszczałby nigdy, że ta łagodna dziewczyna ma się stać tak wielką panią.

Święta Helena — dziewczyna o wielkich darach natury

Ta dziewczyna posiadała jednak wielkie dary natury i szlachetność serca. Zakochał się w niej Konstancjusz, wódz armii rzymskich i prefekt pretorium w czasach cesarza Maksymiana. Z tego związku narodził się Konstantyn, 27 lutego 274 roku — ten, który miał zostać wielkim cesarzem chrześcijańskiej wolności.

Aby Konstancjusz mógł pojąć za żonę córkę Maksymiana, święta Helena została odrzucona. Pragnienie męża, by wspinać się wyżej, przemogło obowiązki, które już wcześniej na siebie przyjął. Najbardziej jednak zabolało Helenę to, że Konstancjusz zabrał jej syna Konstantyna, aby wychowywał się w pałacu.

Gdy Konstancjusz umarł, Konstantyn sprowadził matkę, by zamieszkała z nim na dworze w Trewirze. Do dziś nie wiadomo, czy święta Helena była już wówczas chrześcijanką. Pewność co do tego istnieje dopiero od chwili, gdy przed bitwą przy moście Mulwijskim z Maksencjuszem Konstantyn ujrzał nad słońcem znak chrześcijaństwa wraz ze słowami „w tym znaku zwyciężysz”.

Początkowo Konstantyn nie rozumiał tego znaku, ale — jak opowiada Euzebiusz z Cezarei, biograf Konstantyna — następnej nocy miał sen, w którym ujrzał Chrystusa wyjaśniającego mu, że ma używać tego znaku przeciw swoim wrogom. Po zwycięstwie w tej bitwie Konstantyn pozostał jedynym cesarzem — w roku 312.

Święta Helena wywarła ogromny wpływ na Konstantyna, który ją podziwiał

Choć chrzest przyjął dopiero w chwili śmierci, podziw Konstantyna dla matki był bardzo rzeczywisty i bardzo mocny, i nieustannie przybliżał go do chrześcijaństwa. Wpływ świętej Heleny z pewnością stał się widoczny w ogłoszeniu edyktu mediolańskiego, który oficjalnie położył kres prześladowaniu chrześcijaństwa. A na pewno także w innych edyktach, które stopniowo ograniczały kulty pogańskie.

Zadziwiające jest to, że gdy Cesarstwo Rzymskie, można powiedzieć, przyjmowało chrzest, Bóg zechciał, aby matka cesarza była świętą i aby przekazała swojemu synowi — przykładem i słowem — wielkość religii Chrystusa, którą państwo powinno chronić. Konstantyn pozwolił ponadto matce budować kościoły i krzewić pobożność. Wybił monetę na jej cześć i uczynił ją Augustą — tytułem przysługującym jedynie żonom cesarzy, który tym razem przypadł wielkiej matce jednego z nich.

Święta Helena w drodze do Ziemi Świętej

Święta Helena mieszkała już ze swoim synem Konstantynem w nowej stolicy cesarstwa, Bizancjum, gdy — będąc już kobietą w podeszłym wieku — zorganizowała wyprawę do Ziemi Świętej, do której miała szczególne przywiązanie. Ta podróż nie mogła zawierać w sobie więcej elementów legendy i poezji: wielka pani Cesarstwa podróżująca z całym dworem do odległych i ubogich ziem, na których Syn Boży żył w ubóstwie.

Jej podróż nie była właściwie tym, co dziś nazwano by turystyką; była to pobożna wyprawa, pielgrzymka, której wyraźnym i głównym pragnieniem było odnalezienie prawdziwego Krzyża Chrystusa, wielkiego symbolu i relikwii chrześcijan.

Po bezowocnych poszukiwaniach pewien Judas, Żyd, wyjawił wysłannikom Pani, że trzy krzyże z Kalwarii zostały wrzucone do studni, a następnie zasypane ziemią.

Podjęto ten trop, przekopano wskazane miejsce i rzeczywiście odnaleziono trzy krzyże. Ale jak rozpoznać, który z nich był Krzyżem Chrystusa? Mówi się, że bp Demetriusz podsunął myśl, aby położyć na tych trzech krzyżach umierającą chrześcijankę, tak by Pan objawił swoją prawdę. I na jednym z krzyży umierająca kobieta odzyskała zdrowie — całkowicie i w sposób cudowny.

Święta Helena kazała podzielić Krzyż na trzy części: jedna trafiła do Konstantynopola, druga do Rzymu, a trzecia pozostała w Jerozolimie.

Święta Helena umarła w nieznanym dniu i w nieznanym miejscu.

Konstantyn postanowił, że jej szczątki zostaną przeniesione do Rzymu, gdzie część z nich znajduje się w kościele Ara Coeli — kościele poświęconym świętej Helenie.

Na podstawie informacji Catholic.net